Παρασκευή 13 Ιανουαρίου 2012

Ήταν μια φορά κι έναν καιρό… η θεατρική αγωγή.



Η σπουδαιότητα που είχε αποδοθεί στο θέατρο από αρχαιοτάτων χρόνων ως μέσον αγωγής και παιδείας των θεατών γενικώς, αλλά και ειδικότερα των παιδιών και των εφήβων, είτε αυτό ήταν ενταγμένο μέσα στις οργανωμένες δραστηριότητες του Σχολείου είτε όχι, αποτελεί μια πραγματικότητα που διαπιστώνεται εύκολα. Σήμερα αποτελεί αναπόσπαστο και σεβαστό κομμάτι στα εκπαιδευτικά συστήματα όλων των χωρών που θέλουν να λέγονται δυτικές και προηγμένες, αλλά και σε άλλες χώρες εκτός του λεγόμενου δυτικού κόσμου.
Δυστυχώς στο εκπαιδευτικό σύστημα της νεότερης Ελλάδας η αξία της θεατρικής παιδείας μόλις τα τελευταία χρόνια είχε αρχίσει να αναγνωρίζεται και να κατακτά έδαφος μέσα στο πρόγραμμα διδασκαλίας και δραστηριοτήτων. Μέχρι και πριν από λίγα, ελάχιστα χρόνια, όποιος μιλούσε για θέατρο στο σχολείο, περιοριζόταν, ως ένα μεγάλο βαθμό, στις πρωτοβουλίες ορισμένων εκπαιδευτικών που με περίσσιο μεράκι και ακόμη περισσότερο θάρρος συγκροτούσαν ομάδες για να ανεβάσουν μια παράσταση, κάτι όμως που γινόταν και προεπαναστατικά και άρα δεν ανταποκρίνεται πια στα παιδαγωγικά αιτήματα των καιρών, αφού άλλωστε το θέατρο δεν είναι μόνο η παράσταση, γι’ αυτό και δεν είναι μόνο η παράσταση το μέσο για να γνωρίσουν οι μαθητές την τέχνη αυτή.
Το ίδιο το θέατρο στο σχολείο είναι και στην καλλιτεχνική του διάσταση πάλι άμεσα συνδεδεμένο με την παιδαγωγική του ιδιότητα και φύση, γιατί στόχος του δεν είναι αποκλειστικά το καλλιτεχνικό έργο, παρά εμπλέκεται στην παιδαγωγική διαδικασία. Παράλληλα, όσοι ασχολούνται με το θέατρο στην παιδαγωγικη του διάσταση, κυρίαρχη στον αγγλοσαξονικό χώρο, γνωρίζουν πολύ καλά ότι –έστω και αν δεν πρόκειται για τον πρωταρχικό και κύριο στόχο τους- παράγουν παράλληλα καλλιτεχνικό έργο, και ότι μέσα από αυτό το έργο μπορεί να προκύψει και μια θεατρική παράσταση.
Έχουμε ήδη μιλήσει στο παρόν ιστολόγιο για τη θεατρική αγωγή και το θεατρικό παιχνίδι, διαχωρίζοντάς το από τη διαδικασία παραγωγής ενός καλλιτεχνικού έργου, έχουμε παραθέσει επιγραμματικά τους στόχους του εκπαιδευτικού και έχουμε δώσει μια βασική βιβλιογραφία. Έφτασε όμως η ώρα να ανασύρουμε από το “χρονοντούλαπο της ιστορίας”, όπως συνηθίζουν να λένε οι πολιτικοί μας ταγοί, το προεπαναστατικό σχολικό θέατρο των Παραδουνάβιων Ηγεμονιών και να το βαφτίσουμε “Νέο Σχολείο”; Γιατί παρά τα αρχικά φιλόδοξα σχέδια της ηγέτιδος του Υπουργείου –όπως αποδεικνύεται- απαιδευσιάς, διά βίου αμάθειας και θρησκευμάτων (το μόνο που μένει ατόφιο και ανέπαφο, τυχαίο;) και παρά την από αρχαιοτάτων χρόνων πολιτισμική παράδοση όλου του λεγόμενου πολιτισμένου κόσμου, το θέατρο φαίνεται πλέον να εξοβελίζεται από το Νέο Σχολείο και το Νέο να αποδεικνύεται παλαιό, αφού φαίνεται να γυρίζουμε στην εποχή των θαρραλέων και υπό διωγμών εκπαιδευτικών.
(Δια)βλέποντας αυτόν τον κίνδυνο, ο Πανελλήνιος Επιστημονικός Σύλλογος Θεατρολόγων συνέταξε ψήφισμα διαμαρτυρίας και οργανώνει παράσταση διαμαρτυρίας έξω από το ως άνω Υπουργείο (βλ. προηγούμενη ανάρτηση). Είναι πραγματικά αισιόδοξο το πόσους υποστηρικτές βρήκε σε αυτό τον δύσκολο ομολογουμένως αγώνα απέναντι στους “ευαγγελιστές” του Νέου-παλαιού σχολείου –μεταξύ άλλων- της απαιδευσιάς και της διά βίου αμάθειας (γιατί είναι ολοφάνερο ότι οι απαίδευτοι στο θέατρο μαθητές θα καταλήξουν να είναι και άμαθοι ως ενήλικοι, εκτός ίσως από τους λίγους “άριστους” με την αρχαιοελληνική έννοια του όρου, που οι γονείς τους θα έχουν την οικονομική δυνατότητα να απευθυνθούν στην ιδιωτική πρωτοβουλία για τη συγκρότηση της θεατρικής παιδείας τους).
Για να μην λέμε λοιπόν στο μέλλον ότι “ήταν μια φορά κι έναν καιρό η θεατρική αγωγή”, για να μην πούμε τουλάχιστον ότι δεν υποστηρίξαμε αυτό τον αγώνα, καλώ όποιον ευσυνείδητο αναγνώστη αφιέρωσε λίγο από τον πολίτιμο χρόνο του για να διαβάσει το παρόν άρθρο και συμμερίζεται την ανησυχία του Πανελλήνιου Επιστημονικού Συλλόγου Θεατρολόγων, να σταθεί λίγο παραπάνω σε αυτό το θέμα και να στηρίξει με κάθε δυνατό τρόπο την προσπάθειά του.  
           

Με εκτίμηση,
Πετρίτης Σπύρος.

Παρασκευή 6 Ιανουαρίου 2012

Ψήφισμα διαμαρτυρίας για την κατάργηση του μαθήματος του θεάτρου στην Π.Ε. και Δ.Ε.

Στις 22/12/2011 δημοσιεύθηκε το υπ’ αριθμ. 124662/Γ2/1-11-2011 έγγραφο του Υπουργείου Παιδείας Δ.Β.Μ.Θ. με θέμα «Έγκριση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για την πιλοτική τους εφαρμογή του επιστημονικού πεδίου Πολιτισμός και Δραστηριότητες Τέχνης», όπου αναφέρεται ότι θα διδάσκονται μόνο τα μαθήματα της Μουσικής και των Εικαστικών τόσο στην Πρωτοβάθμια όσο και στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής καταργείται πλέον στα πιλοτικά Δημοτικά Σχολεία. Το μάθημα του Θεάτρου δε θα ενταχθεί στα πιλοτικά Γυμνάσια, ενώ έχει ήδη καταργηθεί από τον Σεπτέμβρη του 2011 το μάθημα Στοιχεία Θεατρολογίας στο Νέο Λύκειο.
Αποδεικνύεται πως το νέο σχολείο κάθε άλλο παρά τι μορφωτικές ανάγκες των μαθητών εξυπηρετεί, εφόσον το μάθημα του Θεάτρου καταργείται εντελώς παρά τη χρησιμότητά του στην εξοικείωση των μαθητών με την ομαδοσυνεργατική μέθοδο και τις βιωματικές μαθησιακές δραστηριότητες.
Κατόπιν τούτου διαμαρτυρόμαστε και ζητούμε:
Ø      Την άμεση ανάκληση της υπ’ αριθμ. 124662/Γ2/1-11-2011 (22/12/2011) απόφαση του Υπουργείου Παιδείας Δ.Β.Μ.Θ. με θέμα «Έγκριση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για την πιλοτική τους εφαρμογή του επιστημονικού πεδίου Πολιτισμός και Δραστηριότητες Τέχνης»
Ø      Την άμεση ανάκληση της Υπουργικής Απόφασης που καταργεί το μάθημα «Στοιχεία Θεατρολογίας» από την Α’ Λυκείου.
Ø      Την προσθήκη του μαθήματος του Θεάτρου ως διακριτού γνωστικού αντικειμένου για την θεματική «Πολιτισμός» στη πρόταση Α’ για το Νέο Σχολείο.
Ø      Την απόσυρση της πρότασης Β’ που υποβιβάζει το Θέατρο σε δραστηριότητα τέχνης πραγματοποιούμενη από εκπαιδευτικό ενδιαφερόμενο της οικείας σχολικής μονάδας.
Ø       Την σύσταση κλάδου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση και την δημιουργία οργανικών θέσεων για τον κλάδο Π.Ε.32 καθώς και την δημιουργία οργανικών θέσεων για την Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση- Ένας θεατρολόγος ανά σχολική μονάδα.
Ø      Την καθιέρωση και θεσμοθέτηση της Θεατρικής Αγωγής ως υποχρεωτικού μαθήματος σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης.
Ø      Την κατά αποκλειστικότητα πρώτη ανάθεση των μαθημάτων Θεατρικής Αγωγής και Θεάτρου στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια εκπαίδευση στους εξειδικευμένους για το αντικείμενο του θεάτρου κλάδους.
Ø      Την αποσαφήνιση του θεσμικού πλαισίου για την ανάθεση του μαθήματος της Θεατρικής Αγωγής και Θεάτρου στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια εκπαίδευση.
Ø      Την ανάθεση  του μαθήματος «Τέχνη και Πολιτισμός» των τάξεων Β’ &Γ’ του Νέου Λυκείου και στον κλάδο ΠΕ32.
Ø      Την καθιέρωση ενιαίου δωδεκάχρονου δημόσιου δωρεάν σχολείου και την υποχρεωτική προσχολική εκπαίδευση για όλα τα παιδιά σε όλη την Ελλάδα.
Ø      Μόνιμους διορισμούς για το πρόγραμμα Αισθητικής Αγωγής στα Δημοτικά σχολεία με ΕΑΕΠ.
Ø      Όχι στις τοποθετήσεις αναπληρωτών πολλαπλών ταχυτήτων.
Ø      Υπαγωγή όλων των προσλήψεων αναπληρωτών στον κρατικό προϋπολογισμό.
Ø      Μόνιμη και σταθερή δουλειά για όλους τους εκπαιδευτικούς-όχι στις ελαστικές σχέσεις εργασίας.
Καλούμε σε παράσταση διαμαρτυρίας στο Υ.Π.Δ.Β.Μ.Θ. και επίδοση του ψηφίσματος, την Δευτέρα 30 Ιανουαρίου στο Υ.Π.Δ.Μ.Θ.
(Ανδρέα Παπανδρέου 37, Μαρούσι) και ώρα 11:00.
Η παρουσία όλων μας είναι απαραίτητη!
 Για να υπογράψετε το ψήφισμα παρακαλούμε πατήστε εδώ.

Στα κάτωθι links θα βρείτε:

              2.      Τις απαντήσεις που μέχρι στιγμής έχουμε λάβει από τους φορείς που απευθυνθήκαμε. 

                Προσλήψεις - Διορισμοί Εκπαιδευτικών Κλάδου ΠΕ 32

                Αναθέσεις μαθημάτων στο Πιλοτικό Γυμνάσιο

                Διαβίβαση Εγγράφου
                
                Κοινοποίηση επιστολής Τμήματος Θεάτρου Α.Π.Θ.

Γραμματεία Π.Ε.ΣΥ.Θ.
Κουμουνδούρου 25, 10437, Αθήνα 
Τηλ & Φαξ: 210 5229990 
Ε: pesyth@pesyth.gr
W: www.pesyth.gr

 

-Αναδημοσίευση από: http://www.pesyth.gr/teleutaia_nea.asp?id=74.

Πέμπτη 17 Νοεμβρίου 2011

Ένας αξιοπρεπής «ευτελισμός».



Μια ευχάριστη έκπληξη περίμενε όσους φιλότεχνους παρευρέθηκαν χθες το βράδυ στον μέχρι πρότινος εγκατειλειμμένο (και σήμερα κατειλημμένο και βέβαια ενεργοποιημένο) χώρο του Εμπρός. Επρόκειτο για τον επονομαζόμενο «ευτελισμό» της Όπερας της πεντάρας του Μπέρτολτ Μπρεχτ από τους εξαιρετικούς Χαράλαμπο Γωγιό και Δημήτρη Δημόπουλο.
Λίγα λόγια για την Κίνηση Μαβίλη και την κατάληψη του Εμπρός: Την κατάληψη του ιστορικού χώρου αποφάσισε η εν λόγω «Αυθόρμητη συνάντηση Καλλιτεχνών» (Αθήνα, 2010). Η Κίνηση Μαβίλη είναι οι: Ανέστης Αζάς (ομάδα Προτζέκτορ), Γκίγκη Αργυροπούλου (ομάδα Mkultra), Κώστας Κουτσολέλος (ομάδα Mag), Γιώργος Κολιός (ομάδα Προτζέκτορ), Γεωργία Μαυραγάνη (ομάδα Χάπι Εντ), Βασίλης Νούλας (ομάδα Nova Melancholia), Αργυρώ Χιώτη (ομάδα Vasistas). Η κατάληψη-ενεργοποίηση του μέχρι πρότινος εγκατηλειμμένου και ανεκμετάλλευτου από το Υπουργείο (Πολιτισμού και) Τουρισμού χώρου ξεκίνησε εδώ και σχεδόν μία εβδομάδα και το πλαίσιο του εγχειρήματος μπορείτε να δείτε εδώ: http://kinisimavili.blogspot.com/p/blog-page_7879.html.
Όπως επισημάνθηκε από τους καλλιτέχνες της Κίνησης Μαβίλη, η αρχική πιλοτική πρόταση περιέλαβε προγραμματισμό 12 ημερών με καίριες δράσεις θεωρητικού και πρακτικού χαρακτήρα από καλλιτέχνες  των παραστατικών τεχνών και θεωρητικούς, ενώ η συνέχεια της δράσης θα  προσδιοριστεί από τους ίδιους «την κατάλληλη χρονική στιγμή». Σε αυτό το πλαίσιο, μπορούν σύμφωνα με το πιο πρόσφατο και ακόμη τρέχον ανοιχτό κάλεσμα των διοργανωτών μέχρι και σήμερα Πέμπτη 17 Νοεμβρίου  οι ενδιαφερόμενοι καλλιτέχνες να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον τους για συμμετοχή στην ενότητα δράσεων «Αυτογκόλ».  Το κάλεσμα αυτό μπορείτε να το δείτε εδώ: http://anoixtokalesma.blogspot.com/, ενώ οι προτάσεις για συμμετοχή αφορούν τις ημερομηνίες 19-22 Νοεμβρίου 2011 και υποβάλλονται ηλεκτρονικά στη διεύθυνση kinisimavili@gmail.com. Τα αποτελέσματα για τον νέο προγραμματισμό του «Αυτογκόλ» θα ανακοινωθούν απόψε.
Λίγα λόγια για το χθεσινοβραδινό «Αυτογκόλ»: Ένα αναπάντεχο «Αυτογκόλ» λοιπόν ήταν και ο χθεσινοβραδινός «ευτελισμός» της Όπερας της πεντάρας του Μπρεχτ από τους Γωγιό και Δημόπουλο. Η εξαιρετική ιδέα αυτού του δήθεν «ευτελισμού», που όμως στην πραγματικότητα κατέδειξε πολύ μεγάλο σεβασμό στον μεγάλο συγγραφέα και στις καλλιτεχνικές προθέσεις του και την ιδεολογικοπολιτική του τοποθέτηση, αποτελεί (σήμερα πλέον) μια ενδιαφέρουσα εναλλακτική (αντι)πρόταση στην επικρατούσα δήθεν «σεβάσμια» αντίληψη, που στην πραγματικότητα ευτελίζει το έργο του Μπρεχτ, διαστρεβλώνει τον χαρακτήρα του και τον παραδίδει ως λάφυρο και όπλο στους ιδεολογικούς και καλλιτεχνικούς-αισθητικούς του αντιπάλους.
Ως θεατρολόγος αλλά και ως απλό κοινό, όσο και αν είναι δύσκολος αυτός ο διαχωρισμός των ρόλων όταν μιλάμε για τον ίδιο άνθρωπο, θα ήθελα να εκφράσω την εκτίμησή μου για την εξαιρετικά ενδιαφέρουσα πρόταση «Αυτογκόλ» της οποίας έγινα μέτοχος, ελπίζοντας να αποτελέσει έναυσμα για περαιτέρω έρευνα και δράση, και παρακαλώ θερμά τον καθένα μας, και ιδίως εμάς τους ανθρώπους του θεάτρου, απ’ όποιο χώρο κι αν προερχόμαστε, να υποστηρίξουμε με κάθε πρόσφορο τρόπο και μέσο τέτοιες προσπάθειες. Θα χαρώ λοιπόν να δω περισσότερους γνωστούς και φίλους την επόμενη φορά που θα πάω στον κατειλημμένο-ενεργοποιημένο χώρο του Εμπρός!

Τετάρτη 16 Νοεμβρίου 2011

Παραδοσιακά ομαδικά παιδικά παιχνίδια.


Ένα πολύ ενδιαφέρον σεμινάριο πρόκειται να διεξαχθεί στον χώρο του Πανελλήνιου Επιστημονικού Συλλόγου Θεατρολόγων με εισηγήτρια την κοινωνική ανθρωπολόγο Κλειώ Γκουγκουλή το Σάββατο 3/12/2011, ώρες 13.00-17.00 (4 διδακτικές ώρες με ενδιάμεσο διάλειμμα). 

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επισκεφτείτε την εξής ιστοσελίδα: 
http://www.pesyth.gr/teleutaia_nea.asp?id=67


     

Σχολικό θέατρο και επιβολή: μια διευκρίνιση.



Αγαπητοί συνάδελφοι,

Μέχρι σήμερα Τετάρτη 16 – 11 – 2011 έπρεπε, ως γνωστόν, να παρουσιαστούμε όσοι επιλεχθήκαμε να αναλάβουμε υπηρεσία στο πλαίσιο της πολυαναμενόμενης β’ φάσης προσλήψεων αναπληρωτών εκπαιδευτικών για το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής στα Δημοτικά Σχολεία, και όπως είναι επίσης γνωστό όταν λύνεται ένα πρόβλημα παρουσιάζεται ένα (τουλάχιστον) άλλο.
Στην προκειμένη περίπτωση, ένα από τα προβλήματα είναι το εξής: Πώς θα «επιβληθώ» στους μαθητές μου, πώς θα διασφαλίσω τις κατάλληλες προϋποθέσεις ώστε να είναι το μάθημα επιτυχημένο; Επειδή σε προηγούμενο κείμενο που ανάρτησα αναφέρθηκα στο θέμα της «επιβολής» στη σχολική «τάξη» (η λέξη είναι επίτηδες εντός εισαγωγικών) αλλά και των στόχων των εκπαιδευτικών της θεατρικής αγωγής, οφείλω να διευκρινίσω και να επισημάνω πως προσωπικά θα προτιμούσα αντί της επιβολής την εμπιστοσύνη και αντί της λέξης «τάξη» τον όρο «ομάδα». Όσον αφορά όμως στον όρο «επιτυχημένο» νομίζω ότι εξαρτάται καθαρά από τους στόχους που θέτει ο καθένας, σύμφωνα βέβαια με τη δική μου άποψη θα αρκούσε αντ’ αυτού ο όρος «δημιουργικό», αλλά θα προτιμούσα να μην επεκταθώ εδώ γιατί θα ήθελα αλλού να εστιάσω.             
Θα μπορούσε λοιπόν κανείς να απορήσει και να διερωτηθεί: Μα καλά, γιατί όχι επιβολή; Και πώς μπορεί κανείς να μιλήσει για εμπιστοσύνη σε μια σχολική τάξη με τόσο μικρά παιδιά όσο είναι οι μαθητές και οι μαθήτριες του Δημοτικού Σχολείου; Κατά πρώτο λόγο, θα ήθελα να επισημάνω πως η εμπιστοσύνη δεν χαρίζεται αλλά κερδίζεται και ότι είναι βέβαια πιο εύκολο να επιβληθούμε όταν έχουμε να διαδραματίσουμε ένα ρόλο που εκ των πραγμάτων έχει εξουσία και κύρος. Και θα ήταν καλό να διερωτηθούμε σχετικά πριν γνωρίσουμε τους νέους μαθητές μας στις τάξεις τους, ανεξάρτητα από τις μέχρι τώρα παγιωμένες αντιλήψεις μας.
Πώς όμως κερδίζεται η εμπιστοσύνη των μαθητών: Σίγουρα δύσκολα, και θα ήθελα πολύ να ήξερα πώς για να σας το πω και εσάς! Δυστυχώς όμως συνταγές δεν υπάρχουν. Μια σκέψη και προτροπή είναι η εξής: Πέραν των παιχνιδιών γνωριμίας, εμπιστοσύνης κλπ, σκεφτείτε το ενδεχόμενο της εφαρμογής της δραστηριότητας του «προσωπικού συμβολαίου» του κάθε μαθητή, που μπορεί να το γράψει ο ίδιος αν είναι σε προχωρημένη τάξη και γνωρίζει αρκετά καλά τη γραφή, ή να βασιστεί σε συζήτηση με την ομάδα αλλά σε κάθε περίπτωση να οδηγήσει στη σύνταξη ή και ανάρτηση ενός «κανονισμού» που να μη βασίζεται όμως στην αυθεντία και την αυθαιρεσία του δασκάλου αλλά στις απαντήσεις που θα έχουν δώσει τα ίδια τα παιδιά σε ερωτήσεις όπως:
Τι προσδοκώ από το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής;
Τι χρειάζεται να κάνω εγώ για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος;
Τι θα με δυσκολέψει;
Πώς θα μπορούσαν να με βοηθήσουν οι συμμαθητές μου αν δυσκολευτώ;

Φυσικά οι ερωτήσεις είναι ενδεικτικές, αλλά το σημαντικό όμως είναι να ξεφύγουμε επί τέλους από τα πρότυπα των δικών μας δασκάλων των παιδικών μας χρόνων και των μοντέλων «επιβολής» και «τάξης» που εκείνοι μας δίδαξαν.


Με εκτίμηση,
Σπύρος Πετρίτης.

Τρίτη 15 Νοεμβρίου 2011

Jean Tardieu, ...σου ‘πα…μου ‘πες.

Μέχρι την ερχόμενη Κυριακή, 20 Νοεμβρίου 2011, παρατάθηκε η παράσταση της Θεατρικής Ομάδας Όριο με τον παραπάνω τίτλο, που φιλοξενείται από το BIOS. Πρόκεiται μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα δραματουργική σύνθεση από θεατρικά κείμενα και ποιήματα του Ζαν Ταρντιέ που παρουσιάζονται για πρώτη φορά από σκηνής στην Ελλάδα (όπως και γενικότερα ο συγγραφέας τους), με τέσσερις ηθοποιούς να μοιράζονται όλους τους ρόλους. Ο Ζαν Ταρντιέ, γεννηθείς το 1903 και αποθανών το 1995 στη Γαλλία, ασχολήθηκε και με τη μουσική, πέραν της ποίησης και βέβαια του θεάτρου, και ανήκε στους “παράλληλους και ποσήλυτους” του Θεάτρου του Παραλόγου, σύμφωνα με τον Μάρτιν Έσσλιν. Είναι ευτυχής συγκυρία πώς αυτά τα τόσο ενδιαφέροντα έργα παρουσιάζονται για πρώτη φορά στη χώρα μας σε μια τόσο προσεγμένη σύνθεση και εν τέλει μέσα από μια τόσο συγκινητική παράσταση. Θα σας προέτρεπα εφόσον σας δίνεται αυτή η δυνατότητα να μην τη χάσετε. Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφτείτε την εξής ιστοσελίδα: http://www.bios.gr/events/550/

Σπύρος Πετρίτης,
Θεατρολόγος.

Ανοιχτή επιστολή


Αγαπητοί φίλοι και λοιποί αναγνώστες,
Αναδημοσιεύω παρακάτω την ανοιχτή μου επιστολή προς τους συναδέλφους μου θεατρολόγους που δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στην 3η σελίδα του 1ου φύλλου της εφημερίδας του Πανελλήνιου Επιστημονικού Συλλόγου Θεατρολόγων ΘΕΑΤΡΟ/λόγος (Ιούνιος 2011). Ελπίζω να συμμεριστείτε την άποψή μου για τον πάντα επίκαιρο χαρακτήρα της επιστολής. Ακολουθεί το κείμενο όπως πρωτοδημοσιεύτηκε στον ΘΕΑΤΡΟ/λόγο υπ’όψην των θεατρολόγων και αναδημοσιεύεται εδώ υπ’οψην όλων σας:

Αγαπητοί συνάδελφοι,

        Απευθύνομαι σε εσάς προκειμένου να μοιραστώ μαζί σας τους προβληματισμούς μου όσον αφορά στις τελευταίες εξελίξεις στο θέμα που προέκυψε με το Θεατρικό Μουσείο. Λίγο μετά τη «διαβούλευση-φιάσκο» για τις επιχορηγήσεις στο ελεύθερο θέατρο, κι ενώ κλείνουν ιστορικά θέατρα, φαίνεται πως ο μόνος χαρακτηρισμός που ταιριάζει στην απαράδεκτη στάση των κρατούντων είναι η αναλγησία. Φαίνεται δυστυχώς πως στην εποχή του Δ.Ν.Τ. ο πνευματικός μας πολιτισμός δεν εκλαμβάνεται από τους κρατούντες ως ένα δημόσιο αγαθό προορισμένο για ελεύθερη πρόσβαση από τον ελληνικό λαό, ενώ η σχετική με το θέατρο έρευνα, πολλώ δε μάλλον, θεωρείται πλέον ασύμφορη. Ως θεατρολόγος και μέλος του Δ.Σ. του Συλλόγου μας παρακολούθησα με μεγάλη ανησυχία τις εξελίξεις, αλλά και τη μάχη που έδωσαν κυρίως οι εργαζόμενοι του Μουσείου, η οποία πλέον φαίνεται να αποδίδει καρπούς –χρησιμοποιώ όμως σκόπιμα το ρήμα “φαίνεται”, διότι verba volant, scripta manent.
To Δ.Σ. του Συλλόγου μας έδειξε τη συμπαράστασή του στον δίκαιο αγώνα των εργαζομένων αλλά και της διοίκησης του Μουσείου, καθώς είναι άλλωστε εύλογο πως η απρόσκοπτη λειτουργία του Θεατρικού Μουσείου είναι ζωτικής σημασίας για την επιστημονική έρευνα στο αντικείμενο του θεάτρου και η μη πρόσβαση των θεατρολόγων στο αρχειακό και άλλο υλικό του Μουσείου θα επέφερε μεγάλο πλήγμα στη δραστηριότητά μας. Έτσι αφ’ενός προσυπογράψαμε το κείμενο διαμαρτυρίας των εργαζομένων του Θεατρικού Μουσείου που διακινήθηκε ηλεκτρονικά, αφ’ετέρου υποστηρίξαμε τη μουσική διαμαρτυρία του Σταμάτη Κραουνάκη και των Σπείρα-Σπείρα, καλώντας παράλληλα τα μέλη του Συλλόγου για να δώσουμε το παρόν ει δυνατόν μαζικά. Δεν θα σταθώ στον απολογισμό αν ήταν ή δεν ήταν επιτυχής αυτή η εκδήλωση σε γενικές γραμμές καθώς διοργανώθηκε από άλλον φορέα και άλλοι είναι αρμόδιοι γι’ αυτό.
Ο προβληματισμός μου είναι άλλος: Κατά πόσο εμείς ως άνθρωποι του θεάτρου επιθυμούμε τη διάσωση του Θεατρικού Μουσείου και αν βέβαια την επιθυμούμε κατά πόσο είμαστε διαθέσιμοι να δουλέψουμε μαζικά και συλλογικά για τη διάσωσή του; Πώς σε μια εποχή που οι Έλληνες πολίτες έχουν αρχίσει σιγά-σιγά να συνειδητοποιούν γενικώς την αξία της συσπείρωσης και της μαζικής διαμαρτυρίας, εμείς λειτουργούμε στην καλύτερη περίπτωση ως παρέα, όταν δεν λειτουργούμε ως άτομα και μάλιστα μεταξύ μας ανταγωνιστικά –για το ποιός θα μαζέψει τα περισσότερα ψίχουλα ή θα είναι σε ένα σχολείο εκατό μέτρα ή δυο χιλιόμετρα μακριά από το σπίτι του; Ζούμε σε μια κοινωνία ανταγωνιστική, όπως θα έλεγε κανείς, αλλά είναι όσο ποτέ άλλοτε προφανές ότι θα έπρεπε να είμαστε στο “εμείς” και όχι στο “εγώ”, για να θυμηθούμε τον εθνικό ήρωα… και όχι δεν καλώ σε ηρωικές πράξεις, δεν καλώ ούτε καν στο δρόμο, όπως θα ήθελα. Θα ήθελα όμως να προβληματισμούμε ως επιστημονικός και επαγγελματικός κλάδος γιατί να μην υπάρχει μαζική συμμετοχή από μέρους μας ούτε καν σε μια μουσική διαμαρτυρία με ηχηρά μάλιστα ονόματα και χωρίς εισιτήριο.
Τι πραγματικά απέτρεψε αυτή τη μαζική συμμετοχή; Μήπως δεν είναι οι θεατρολόγοι συνηθισμένοι σε απεργίες και πορείες; Μήπως η ώρα ήταν απαγορευτική για τους εργαζόμενους στα σχολεία; Μήπως δεν αρέσουν στους θεατρολόγους οι μουσικοί που συμμετείχαν στη διαμαρτυρία; Φυσικά πρόκειται για ρητορικά ερωτήματα γιατί επρόκειτο για μια μουσική διαμαρτυρία και όχι για πορεία, ενώ επίσης αν κάποιος εργαζόταν μόνο ως θεατρολόγος σε σχολείο είχε τη δυνατότητα να παραστεί –δεν μπαίνω στη διαδικασία να κρίνω εγώ τον καθένα καθώς είναι θέμα προτεραιοτήτων, φυσικά και μπορεί να έχει ο καθένας το δικό του σεβαστό προσωπικό ή οικογενειακό λόγο που δεν ήρθε αλλά ο σύλλογος έχει πλέον πάνω από χίλια μέλη, εκ των οποίων είμαι σίγουρος ότι μερικοί έχουν πληρώσει ή θα πλήρωναν εισιτήριο για τους Σπείρα-Σπείρα.
Εν κατακλείδι λοιπόν ο προβληματισμός μου δεν είναι τι κάνει ή έκανε το Κράτος –που είναι εξ ορισμού φορέας εξουσίας, όπως το έχει πει πολύ ωραία ο Αισχύλος και το επανέλαβε ο Χομπς, οπότε πολλοί από εσάς το ξέρετε καλύτερα από εμένα- αλλά τι κάνουμε εμείς για να αντισταθούμε απέναντί του πέραν του να “επαναστατούμε” από το σαλόνι μας ή από τα κυριολεκτικά ή μεταφορικά-διαδικτυακά “καφενεία”. 

Φιλικά,
Σπύρος Πετρίτης 24/5/2011.